Naar de inhoud
Aanmelden
FRFrançais NLNederlands ENEnglish
De doodsbrief

Hoofdstuk 1

Overleden door een ongeval

Ik hoorde van mijn dood op een dinsdagochtend, in een zwartomrande envelop, tussen de waterfactuur en de folder van een meubelzaak.

Het was 7.42 uur. Ik haal de post 's ochtends op, als ik naar beneden ga, omdat ik er 's avonds niet meer aan denk. Ik had mijn koffie in een bekertje, de sleutels van de Clio in mijn zak en drie enveloppen in mijn linkerhand. De factuur herkende ik aan het logo. De folder aan het glanzende papier. De derde was vierkant, dik, crèmekleurig, met dat zwarte randje dat je met niets anders verwart.

Ik maakte hem open in de hal, staand, naast de brievenbussen.

Erin zat een dubbelgevouwen kaart. Een dun kruisje, in reliëf. En mijn naam.

Claire Mathy

geboren te Verviers op 14 maart 1982

overleden door een ongeval in de Fagne de Malchamps op 18 oktober 2026.

Haar partner Vincent, haar dochter Emma, Jeanine Lambotte, en allen die haar gekend hebben in de tearoom Chez Claire, nodigen u uit op de afscheidsplechtigheid die zal plaatsvinden op zaterdag 7 november om 11 uur, in de kerk Notre-Dame-et-Saint-Remacle te Spa.

Geen bloemen of kransen.

Onderaan, in heel kleine letters, de naam en het nummer van een begrafenisonderneming in Spa.

Ik las het opnieuw. Toen deed ik wat ik doe met een boekhoudstuk dat niet klopt: ik nam elke regel opnieuw door, een voor een, en vinkte hem af.

De naam: Claire Mathy. De mijne. De voornaam ook.

De datum: 14 maart 1982. De mijne.

De stad: Verviers. Waar ik geboren ben, in hetzelfde ziekenhuis als alle kinderen uit Verviers van dat jaar.

Drie op drie.

Er was een vierde detail, kleiner, en ik merkte het op voor ik had besloten het op te merken. “Haar partner.” Niet haar echtgenoot. Niet haar man. Iemand had dat woord gekozen, of had het laten staan. Ik haalde het zwarte spiraalschrift uit mijn tas en schreef het op onder de datum van vandaag, bij de rest: naam, datum, stad. Partner.

Ik keek naar de envelop.

Het adres was met de hand geschreven. Mevrouw Claire Mathy, het huisnummer, de kade, 5100 Jambes. In paarse inkt, een rond, zorgvuldig handschrift, elke letter apart neergezet, zonder verbinding, met gesloten lussen aan de l's. Geen afzender op de achterkant. De postzegel was een gewone zegel, met de koning. Het poststempel was niet meer dan een grijze, uitgelopen halvemaan, waarop je stad noch dag kon lezen.

Boven mij, op de vierde verdieping, sliep Tom nog. Op dinsdag begint hij om 8.25 uur.

Ik stak de kaart terug in de envelop, de envelop in het schrift, het schrift in mijn tas. Ik dronk mijn koffie. Hij was koud. Ik ging naar mijn werk.


In de Clio, bij het eerste verkeerslicht op de brug van Jambes, keek ik naar mezelf in de achteruitkijkspiegel.

Ik ben vierenveertig. Bruin haar in een boblijn, grijze ogen en, aan mijn linkerslaap, een witte lok, twee vingers breed. Hij kwam het jaar dat ik dertig werd. Ik heb hem vier jaar geverfd, toen ben ik gestopt met betalen om hem te verbergen. Mijn vader heeft dezelfde, op dezelfde plek. Bij hem zie je hem niet meer: al de rest is eromheen wit geworden.

Ik dacht dat de dode misschien geen tijd had gehad om wit te worden.

Het licht sprong op groen. Achter me toeterde iemand.


De Fiduciaire Collart & Thiry zit in een herenhuis in Salzinnes, drie verdiepingen, een parketvloer die kraakt voor het kantoor van de baas en een koffiemachine die lawaai maakt om niets. Ik werk er al twaalf jaar. Ik beheer de dossiers van drieënvijftig klanten, vooral zelfstandigen, een garagehouder, twee kinesisten, een bakkerij, een reisbureau dat niet veel meer reist.

Nathalie Dewez deelt al negen jaar mijn kantoor. Ze is vijftig, heeft twee volwassen zonen, een man die Jacques heet en een doos dropjes in de linkerlade, altijd aangebroken, nooit leeg.

Ik gaf haar de kaart zonder iets te zeggen. Ze las hem kauwend.

“Ach,” zei ze. “Gecondoleerd.”

“Nathalie.”

“Wat? Je ziet er goed uit, voor een dode. Een beetje bleek.”

Ze draaide de kaart om, bekeek de achterkant, bekeek de envelop, de postzegel, het handschrift. Ze nam een tweede dropje.

“Luister. Een naamgenote van jouw leeftijd, dat is één kans op 365, geen wonder. Mathy, in Verviers, daar staat vast een hele pagina van in het telefoonboek. Iemand heeft de adressen verward, meer niet.”

“Iemand heeft mijn adres met de hand geschreven.”

“Iemand heeft 'Claire Mathy' gegoogeld en is bij jou uitgekomen. Je staat op de website, met je foto. Die waarop je eruitziet alsof je de btw van de fotograaf wilt controleren.”

Over de website had ze gelijk. Onze pagina “team” vermeldt onze namen, onze foto's en onze specialiteiten. Bij mij staat: “Claire Mathy, boekhouding voor zelfstandigen en vrije beroepen”. Er staat niet waar ik woon.

Met haar berekening zat ze ernaast. Eén kans op 365, dat geldt alleen voor de datum. Daarbij moest het nog dezelfde naam zijn, dezelfde voornaam, hetzelfde jaar en dezelfde stad. Ik heb de som niet afgemaakt waar zij bij was. Ik deed het later, terwijl ik het dossier van de garagehouder opende, en de uitkomst beviel me niet.

“Ga je erheen?” vroeg Nathalie.

“Waarheen?”

“Naar je begrafenis. Ik zou gaan. Je krijgt niet vaak de kans om te horen wat de mensen echt van je denken.”

Ze legde de kaart terug op mijn bureau, keurig recht, tegen de pennenpot, en ging terug naar haar facturen.


Om 12.35 uur belde ik mijn vader.

Hij woont alleen in Heusy, op de heuvels boven Verviers, in het huis waar ik ben opgegroeid. Hij is zesenzeventig. Hij heeft veertig jaar gewerkt bij de dienst Bevolking en Burgerlijke Stand van Verviers, is in 2014 met pensioen gegaan en verloor mijn moeder het jaar daarop. Sindsdien leeft hij met een oude zwarte labrador die Pilote heet, een wandelstok waaraan hij een hekel heeft en een elektrisch koffiezetapparaat dat nog van mijn trouwfeest dateert. Hij eet om twaalf uur stipt. Om 12.35 uur heeft hij zijn soep op en is hij nog niet aan de afwas begonnen. Dat is het beste moment.

Hij nam op na drie keer overgaan, op de vaste lijn.

“Mathy.”

Hij neemt altijd op met zijn naam, zoals aan het loket.

“Ik ben het, papa.”

“Ah. Gaat het goed met Tom?”

“Met Tom gaat het goed. Luister, ik heb vanochtend iets gekregen. Een doodsbrief. Er is vorige maand een vrouw gestorven in Spa. Ze heet Claire Mathy. Geboren in Verviers, op 14 maart 1982.”

Hij zei niets.

Ik keek naar de klok onder aan mijn scherm. Ze toont de seconden, ik heb ze zo ingesteld. Toen hij antwoordde, was ze van 12:35:51 naar 12:35:55 gesprongen.

Vier seconden.

“Dat gebeurt, naamgenoten,” zei hij.

“Op dezelfde dag? In dezelfde stad?”

“Ik heb heel wat zien passeren, in veertig jaar. Een tweeling die met twee dagen verschil was aangegeven. Een meneer die twee keer getrouwd was zonder te scheiden. De mensen denken dat het zeldzaam is. Dat is het niet.”

Zijn stem klonk normaal. Iets trager dan anders misschien, maar hij had net gegeten.

“Wil je hem niet zien? Ik kan je een foto sturen.”

“Niet nodig. De hond wacht op zijn wandeling. Tot zondag?”

“Tot zondag.”

Hij hing als eerste op.

Ik hield de telefoon nog even tegen mijn oor, op de kiestoon. Mijn vader vraagt altijd om de papieren te zien. Een rapport van Tom, een verzekeringscontract, een bericht van de gemeente: hij wil ze onder ogen hebben, hij leest ze tot het einde, hij controleert de handtekening. Dit papier had hij niet willen zien.

Ik noteerde in het schrift: papa, 12.35 uur, vier seconden. Ik wist nog niet waarom ik het noteerde.


Ik hield het vol tot 16.50 uur.

Intussen had ik de btw van de garagehouder afgerond, twee mails van de bakkerij beantwoord en een vergadering afgezegd. Om 16.30 uur trok Nathalie haar jas aan, zei “Rust in vrede” toen ze achter mijn stoel langsliep en ging haar jongste ophalen aan het station. Het kantoor liep verdieping per verdieping leeg. De parketvloer kraakte een laatste keer voor de deur van meneer Thiry.

Ik pakte de kaart er weer bij. Onderaan begon het nummer van de begrafenisonderneming met 087. Het zonenummer van Verviers en Spa. Het zonenummer van mijn kindertijd.

Ik draaide het nummer.

Een rustige mannenstem nam op na twee keer overgaan en noemde de naam van de onderneming. Een stem die gewend was aan mensen die niet weten waar ze moeten beginnen.

“Goedemiddag, meneer. Ik heb met de post een doodsbrief gekregen voor mevrouw Claire Mathy. De plechtigheid van zaterdag, in Spa.”

“Ja, mevrouw. Zaterdag, 11 uur, in Notre-Dame-et-Saint-Remacle. Die gaat wel degelijk door.”

“Ik zou graag weten wie hem verstuurd heeft.”

Een stilte.

“Wij drukken de doodsbrieven, mevrouw. Het zijn de families die ze versturen. We hebben er honderdvijftig gedrukt voor mevrouw Mathy. Ik weet niet wie ze gepost heeft, noch naar wie.”

“Ik begrijp het. Zou ik iemand van de familie kunnen spreken?”

Ik hoorde een lade opengaan, een blad dat werd omgeslagen.

“Bent u familie?”

“Ik…”

Ik kreeg de zin niet af. Ik heet zoals zij. Ik ben op dezelfde dag geboren als zij, in dezelfde stad. Dat is geen familie. Dat is toeval, of iemands vergissing, of een streek die iemand me levert.

“Omdat ik het u vraag,” hernam de man, zachter. “Mevrouw Mathy had geen familie meer. Ze zei dat al de hare dood waren.”