Zeventien maanden

Ik was het die hem vroeg mee naar boven te komen. Dat wil ik gezegd hebben, want later, toen ik alles in twijfel trok, toen ik elke dag van die lente opnieuw onder de loep nam als een gekrast negatief, heb ik me afgevraagd of hij alles had uitgerekend, tot en met dat. Dat had hij niet uitgerekend. Dat was ik.

Het was een vrijdag, vierentwintig april. We hadden mosselen gegeten in een brasserie in het Zoute, waar de ober me herkende en me Madame Verhaegen noemde, en waar Adrien mijn gezicht had zien dichtgaan en de rekening had gevraagd voor het dessert. We hadden gewandeld. Het regende een beetje, een fijne regen die niet echt nat maakte, die zich op je haar legde als glasstof. Voor de trap van de Meeuwenstraat bleef hij staan, zoals elke avond, om me goedenavond te wensen.

Ik zei: kom boven.

Hij keek me lang aan. Hij zei: weet je het zeker? Ik zei: nee. Hij zei: dan wachten we. Ik zei: ik heb geen zin om te wachten tot ik het zeker weet, ik heb anderhalf jaar gewacht om van wat dan ook zeker te zijn, ik weet niets meer zeker, kom boven.

Hij kwam boven.

Mijn appartement ligt op de vierde verdieping van een gebouw uit de jaren zestig, aan zee, met een raam dat de hele muur van de woonkamer beslaat. Hugo had het gekocht voor we trouwden. Hij had een tussenmuur laten uitbreken zodat de zee overal binnenkwam. 's Avonds, zonder licht, zie je alleen dat nog: de zwarte zee, de lichten van de vrachtschepen in de verte, de vuurtoren van Westkapelle die daarginds draait, aan de andere kant van de grens, om de drie seconden.

Ik deed het licht niet aan. Hij vroeg niet om het aan te doen.

In de gang deed ik mijn trouwring af.

Ik droeg hem nog altijd. Ik had hem nooit afgedaan, niet om te slapen, niet onder de douche, niet om met de fixeerproducten te werken, hoewel ik had gehoord dat fixeer sieraden dof maakt. Ik draaide hem rond mijn vinger, één keer, twee keer, en hij kwam los, makkelijker dan ik had gedacht, alsof hij erop wachtte. Ik legde hem in het keramieken schaaltje op het gangmeubel, daar waar Hugo zijn sleutels in gooide. Hij maakte een klein, helder geluid.

Adrien zag het. Hij zei niets. Hij wachtte tot ik me omdraaide.

Hij kuste me in het donker van de woonkamer, tegen het grote raam, met de zee achter me en de kou van het glas in mijn rug, door mijn bloes heen.

Ik wist het niet meer. Dat was het eerste wat ik dacht: ik wist niet meer dat het zo was. Zeventien maanden. Je denkt dat het lichaam vergeet, dat het krimpt, dat het dichtgaat als een vakantiehuis in de winter, luiken dicht, meubels onder lakens. Het vergeet niets. Het wacht. Zijn mond was genoeg, traag, geduldig, en zijn hand plat tussen mijn schouderbladen, zonder haast, alleen maar daar gelegd, warm door de stof heen, om alles in één keer weer open te gooien, alle kamers, alle ramen, en ik begon te trillen.

Hij voelde dat ik trilde. Hij hield op.

“We kunnen stoppen,” zei hij tegen mijn slaap.

“Als je stopt gooi ik je uit het raam.”

Hij lachte, heel zacht, en zijn lach zakte af in mijn hals.

Ik kleedde hem zelf uit. Ik wilde het doen. Ik wilde dat het deze keer mijn handen waren die beslisten, na anderhalf jaar waarin niets van mij had afgehangen. De wollen trui die naar hout rook. Het hemd, knoop na knoop. Het lichaam van iemand die de hele dag planken draagt, met nog een ander litteken, een lang, op zijn linkerzij, dat ik in het donker met mijn vingertop volgde.

Hij liet me begaan. Hij bleef roerloos staan, de armen langs zijn lichaam, en keek naar me met zo'n aandacht dat het voelde alsof ik het enige verlichte ding in de kamer was.

Toen was het zijn beurt. Hij knoopte mijn bloes los zoals hij de biljetten op mijn toonbank had gladgestreken, met een traagheid waar ik gek van werd. Hij kuste elke centimeter die hij blootlegde. Toen hij zijn lippen door het kant heen om mijn borst sloot, hoorde ik een geluid dat ik niet meer van mezelf kende, een keelgeluid, en ik greep zijn haar met beide handen vast.

We kwamen niet tot in de slaapkamer. Ik wilde de slaapkamer niet. De slaapkamer, dat was Hugo.

Er was de grote bank tegenover de zee, en de plaid, en de lichten van de vrachtschepen die heel traag in de verte voorbijschoven. Hij legde me neer. Hij knielde. Hij trok mijn jeans uit, en dan de rest, zonder haast, terwijl hij de binnenkant van mijn knie kuste, de binnenkant van mijn dij, steeds hoger, en ik hield op met denken. Er was alleen nog zijn mond, zijn tong, de warmte die opsteeg en de vuurtoren van Westkapelle die daarginds draaide, achter mijn gesloten oogleden, één keer om de drie seconden, en ik telde de flitsen zonder het te willen, en rond de twintigste kon ik niet meer tellen.

Toen hij eindelijk in me kwam, stonden de tranen in mijn ogen.

Niet van verdriet. Van iets anders, iets te groots, dat overliep. Hij hield stil, roerloos diep in me, zijn voorhoofd tegen het mijne, en wachtte. Ik voelde zijn hart tegen mijn borst bonken, hard, even hard als het mijne. Hij zei mijn naam, één keer, heel zacht. Niemand had hem in anderhalf jaar zo gezegd. Niemand had hem ooit zo gezegd.

Toen bewoog ik als eerste. Ik sloeg mijn benen om zijn heupen en trok hem dieper, harder naar me toe, en hij volgde, en we vonden samen het ritme, eerst traag, dan helemaal niet meer traag, de plaid die op de grond gleed, en de zee achter het glas die niets zag, die niets zei, die me voor één keer niets had afgenomen.

Ik kwam met een schreeuw. Ik had nooit geschreeuwd. Hij volgde me een paar seconden later, zijn gezicht in mijn hals begraven, met een gesmoord geluid, bijna een kreun.

We bleven lang liggen zonder te bewegen. De plaid op de grond. Onze huid die aan elkaar kleefde. Zijn ademhaling die tegen mijn oor trager werd. Buiten voer een vrachtschip voorbij, helemaal verlicht, en ik keek hoe het de hele breedte van het raam doorkruiste, van links naar rechts, tot het achter de stijl verdween.

“Gaat het?” vroeg hij.

“Ik weet het niet,” zei ik. “Ik geloof dat ik leef.”

Hij kuste mijn schouder.

“Dat is een goed begin.”

Later droeg hij me naar de logeerkamer, waar ik al anderhalf jaar sliep omdat ik ons bed niet meer verdroeg. We vreeën opnieuw, zachter, half in slaap, in de koude lakens die warm werden. Ik viel in slaap met mijn wang op zijn borst, zijn hand in mijn haar, en ik droomde van niets. Ik had sinds de dood van Hugo niet meer zonder dromen geslapen.

Ik werd om zes uur wakker. Het werd licht, grijs en roze, zoals op de foto van de boot. Hij lag niet meer in bed.

Ik vond hem in de woonkamer. Hij stond daar, aangekleed, op blote voeten, voor de plank waar ik de foto's bewaar. Hij hoorde me niet door de gang aankomen.

Hij keek naar de foto van Hugo.

Het is een afdruk die ik zelf heb gemaakt, in zwart-wit, op barietpapier: Hugo aan het roer van zijn zeilboot, in zeiljas, het haar in de wind, lachend naar iemand buiten beeld. Naar mij. Ik was het, buiten beeld. Ik had ze genomen in de zomer voor zijn dood.

Adrien keek ernaar zonder ze aan te raken. Zijn armen hingen langs zijn lichaam, de vuisten half gebald. Hij keek ernaar zoals je iemand in de ogen kijkt voor je hem slecht nieuws brengt.

En hij zei, heel zacht, zo zacht dat ik dacht dat ik het verkeerd had gehoord:

“Vergeef me.”

Toen draaide hij zich om. Hij zag me in de gang staan, in T-shirt, met mijn armen over elkaar. Zijn gezicht klaarde op. Hij stak de woonkamer over, nam me in zijn armen, zei goeiemorgen in mijn haar, zei wil je koffie, zei ik heb de molen gevonden maar de bonen niet.

Ik vroeg hem niet aan wie hij om vergeving vroeg.

Ik zei tegen mezelf dat hij Hugo om vergeving vroeg omdat hij hier was, op zijn plaats, in zijn huis, met zijn vrouw. Het was iets fijngevoeligs. Het was iets waar alleen een goed mens aan kon denken. Dat dacht ik, en ik vond hem nog mooier, en ik ging de koffiebonen uit de bovenste kast halen.