Hoofdstuk 3

Honderdvierendertig

Het uittreksel van de spaarrekening beslaat elf bladzijden.

Judith heeft ze afgedrukt, want ze kan niet op een scherm werken als het over cijfers gaat. Ze heeft de printer uit de kast gehaald, een cartridge gezocht, de elf bladzijden enkelzijdig afgedrukt en alles uitgespreid op de eettafel.

Daarna heeft ze een lat en een pen genomen, en is ze beginnen aanvinken.

Het heeft haar een uur veertig gekost.

Dit is wat ze gevonden heeft.

De eerste storting dateert van 4 oktober 2013. De laatste storting van vierhonderd euro dateert van 4 november 2024.

Daartussen zitten honderdvierendertig stortingen. Geen honderddrieëndertig, geen honderdvijfendertig: honderdvierendertig, ze heeft ze één voor één met rode pen aangevinkt en twee keer opnieuw geteld, en beide keren kwam ze op hetzelfde getal uit.

Honderdvierendertig maanden, dat is elf jaar en twee maanden.

Honderdvierendertig keer vierhonderd, dat is drieënvijftigduizend zeshonderd.

Ze heeft het bedrag voluit in de marge geschreven, een gewoonte uit het ziekenhuis — je schrijft doses voluit om je niet in een nul te vergissen.

drieënvijftigduizend zeshonderd

Daarna heeft ze de regel van 3 december toegevoegd, tweehonderdzeventien euro en drieënveertig cent, en ze heeft de optelling met de hand gemaakt, in kolom, zoals op school.

53.817,43

Ze heeft lang naar dat getal gekeken.

Er is één ding dat ze op de vierde bladzijde opgemerkt heeft en waar ze niets mee gedaan heeft.

De intresten.

Een spaarrekening brengt op. Weinig, maar ze brengt op, en in elf jaar heeft ze zoiets als vierduizend tweehonderd euro opgebracht, elke 31 december gestort op een regel die gekapitaliseerde intresten heet.

Wat betekent dat er geen drieënvijftigduizend achthonderd euro op die rekening staat. Er staat iets minder dan achtenvijftigduizend.

Judith heeft een tijdje naar dat totaal gestaard en iets onaangenaams gevoeld waar ze pas na een poos een naam voor vond: dat geld had gewerkt. Elf jaar lang had het geld van iemand anders haar, zonder dat ze een vinger uitstak, vierduizend tweehonderd euro opgebracht.

Ze heeft de regel omcirkeld en is thee gaan zetten.

Ze is teruggekomen met de thee en heeft de elf bladzijden opnieuw van voren af aan doorgenomen, maar anders.

Deze keer zocht ze niet wat binnenkwam. Ze zocht wat buitenging.

Een spaarrekening die je niet gebruikt, heeft geen opnames. De hare had er één.

14 maart 2019 — OPNAME — € 1.200,00

Ze herinnerde het zich nog voor ze de regel uitgelezen had. De beugel van Milan. De offerte was tweeduizend vierhonderd, het ziekenfonds betaalde de helft, haar ex-man moest een kwart betalen en deed dat pas in juni.

Ze had op een donderdag in maart twaalfhonderd euro van de rekening gehaald, en ze had ze op 2 juli in één keer teruggezet, zodra ze kon.

Drie maanden en negentien dagen.

Ze heeft naar de regel van de opname gekeken, en dan naar die van de terugstorting, en ze heeft heel duidelijk gedacht:

Dat telt niet, ik heb ze teruggezet.

En vlak daarachter, de seconde erna, kwam er een tweede zin die niet uitgenodigd was:

Waarom zeg ik dat dan tegen mezelf?

Die avond heeft ze een lijst gemaakt van wat ze zichzelf elf jaar lang wijsgemaakt heeft.

Ze heeft die op de achterkant van bladzijde 7 geschreven, want daar was plaats.

2013-2015: het is een vergissing, dat lost zichzelf wel op.

Twee jaar. Ze had dat twee jaar lang oprecht geloofd, wat al lang is voor een vrouw die infuusdebieten op een tiende telt.

2015-2018: het is iemand van de afdeling, een familie.

Die veronderstelling beviel haar erg goed. Ze had er zelfs een heel verhaal bij gebouwd: een vader die geld verdiend zou hebben, een kind dat in 2012 gered was, een discrete dankbaarheid. Ze had het nooit nagegaan. Ze kón het niet nagaan — en precies daarom had ze het zo lang bijgehouden.

2018-2022: het is een familiezaak en ik wil het niet weten.

Daar heeft ze de pen neergelegd.

Want ze had die zin zonder nadenken geschreven, in één beweging, en bij het herlezen zag ze dat het de enige van de drie was die een beslissing bevatte.

2022-2024: niets. Geen enkele veronderstelling meer.

Op den duur vraag je het je niet meer af. Een overschrijving van vierhonderd euro op de derde van de maand wordt een feit van het leven, zoals de datum van de belastingen of het lawaai van de buren boven. Ze had onmogelijk kunnen zeggen wanneer ze er precies over opgehouden was na te denken.

3 januari viel op een vrijdag.

Judith werkte. Ze keek om tien voor zeven in de kleedkamer op haar telefoon, zoals altijd, en er was niets.

Ze keek opnieuw om twaalf uur. Dan om drie uur. Dan om zeven uur bij het buitengaan.

Overschrijvingen komen binnen tussen tien over zes en kwart over zeven. Dat weet ze al elf jaar. Om twaalf uur was er geen enkele reden meer om te kijken, en toch keek ze, zeven keer op één dag.

Op de 4de, niets. Op de 5de, niets.

Op 6 januari belde ze haar bank om te vragen of een overschrijving door een technisch probleem vertraagd kon worden. De adviseur antwoordde van niet, geen zes dagen, en wilde weten of het om een loon ging.

— Nee, zei Judith.

— Om een pensioen?

— Nee.

Er viel een kleine beleefde stilte aan de andere kant van de lijn, de stilte van een man die wacht tot men het hem uitlegt en die geleerd heeft niet aan te dringen.

— Zal ik een afspraak voor u maken met uw adviseur, mevrouw Ancelin?

Judith keek naar haar keukenraam, het binnenplaatsje, de muur aan de overkant.

— Ja, zei ze. Zo snel mogelijk.